Ontdekking | Livigno, de Italiaanse mix

Natuur
23 August 2020 — Christophe Bortels

Begin juli trokken we naar het hoge noorden van Italië om ons rubber te laten rollen in het skioord Livigno, bekend van de wereldkampioenschappen mountainbike in 2005. We ontdekten er een zeer aangename plek om te leven en mountainbikepaden die even gevarieerd als goed onderhouden zijn. Kom, volg ons, we nemen je mee om van la dolce vita te proeven in het hart van de Italiaanse bergen!

Na een lange lockdown en het sluiten van de grenzen, keken we echt uit naar Italië en zijn lekkernijen, zowel culinair als op de mountainbike. Het enige probleem: in juli worden onze gebruikelijke hotspots Finale Ligure en Toscane overweldigd door de hitte, dat zijn bestemmingen die we liever in het voor- of najaar boeken, of zelfs in de winter. En dus dachten we aan Livigno, dat al een tijdje op onze “bucket list” stond maar nog nooit in onze agenda paste. We zouden daar wat koelte moeten vinden, want hoewel Livigno in een brede grasvallei ligt, zit je wel op 1800 meter boven de zeespiegel. Zelfs in het hartje van de zomer komen de temperaturen er nooit boven de 25 graden uit … Perfect om te fietsen!

De charme van Livigno, de meest noordelijke stad van Italië, is voornamelijk te danken aan enkele speciale kenmerken: naast het grotendeels autovrije stadscentrum is het een vrije zone en dus vrijgesteld van bepaalde belastingen zoals BTW. Een zeldzame status in Europa vanwege de bijzondere geografie. Het is gelegen in een regio die praktisch ingesloten wordt door Zwitserland en in feite door slechts één pas verbonden is met Italië, die van Foscagno. Deze was tot 1952 gedurende de hele winter gesloten, waardoor Livigno elk jaar voor lange maanden van de rest van het land werd geïsoleerd. Om deze reden geniet de stad sinds de 16e eeuw van unieke voordelen die zich in de loop van de tijd hebben ontwikkeld en tot op de dag van vandaag overleven, ondanks de nu permanente opening van de Foscagno-pas. Livigno is daarom een grote belastingvrije winkel waar het kopen van parfum, elektronica, alcohol, tabak en het tanken van brandstof vaak zeer voordelig is.

Mottolino

Omdat we geen enkele bijzonderheid over het hoofd willen zien, is hier een andere: er zijn niet één maar twee bikeparken in Livigno, dit aan beide zijden van het dal. De oudste en meest bekende is die van Mottolino, die wordt bediend door de gelijknamige gondel, waarmee er 566 hoogtemeters worden overwonnen.

Er zijn een vijftiental trails – meestal rood en zwart, maar ook twee bijzonder lange blauwe – die zich links en rechts van de zone bevinden. De eenvoudigste van de twee is de Take it Easy (4,4 kilometer), waarmee je het dubbele karakter van het Mottolino bikepark kunt ervaren: een bovengedeelte waar flow koning is, op voornamelijk artificiële trails, en een meer natuurlijk en technisch ondergedeelte.

De andere blauwe route – de Enduro Natural Trail (5,6 kilometer), die aan de tegenovergestelde kant begint – volgt eerst de hoogtelijn en daar ben je verplicht om te pompen en te werken om je tempo vast houden. Het is niet het leukste deel, maar het is wel een echte aanrader met een adembenemend uitzicht op Livigno.

Zodra we het bos naderen en induiken, krijgt de trail een ander gezicht en biedt die ons een flow die we zelden eerder hebben mogen meemaken. Snelle stukken, krappe en bredere bochten, natuurlijke kicks, enz: we zijn echt niet ver van de perfectie verwijderd. Als je hier niet met de breedste glimlach naar beneden stormt, kunnen we echt niets voor je doen!

Nog niet volledig bekomen van onze emoties, vallen we terug op een charmante rode piste om naar het dal te gaan en terug te keren naar de skiliften.

De rode trails zijn ook echt leuke creaties en dagen je voortdurend uit om van de grond te gaan, met rotsen, wortels en sprongen naar believen. Een genot! Het zou moeilijk zijn om je onze favoriet te geven, omdat ze allemaal de moeite waard zijn, elk met hun eigen charme en specifieke kenmerken.

De zwarte pistes zijn meestal variaties van de rode pistes. Ze gaan recht naar beneden en zijn stevig voorzien van wortels. Er zijn ook een paar jumps, zoals deze, die bijzonder indrukwekkend zijn.

Steil, wortels, rotsen en drops, dit alles met een krappe bocht op het einde: het is niet gemakkelijk om de moeilijkheid op foto vast te leggen, maar geloof ons, deze passage is een van de hardste van het bikepark en dwong ons om te voet te gaan (wat ook niet gemakkelijk was) …

De meest heroïsche van de zwarte trails is ongetwijfeld de DH, niks minder dan het parcours van de wereldkampioenschappen downhill 2005. Een oldschool piste, smal en vrij traag (voor ons niveau althans), die niet meer zou passen tussen de huidige moderne parcours van het wereldbekercircuit. Maar ondanks alles zeer technisch en daarom zeker met respect te benaderen!

Wat volgt is een kleine verplichte fotopauze naast (of bovenop of zelfs in) deze Fiat G.91, een Italiaans gevechtsvliegtuig dat eind jaren ’50 in gebruik werd genomen. Maak je geen zorgen, het is daar niet neergestort op de berg, maar het wrak werd er tijdens de winter van 2013 geplaatst als een attractie voor het snowpark en is sindsdien niet meer verhuisd.

In het bos in het midden van het bikepark is er nog een niet te missen attractie, in de vorm van de North Shore zone die houten modules biedt voor alle niveaus. Van de eenvoudige loopbrug om zachtjes af te rollen tot de grote step-up en down. De lokale trailbouwers gebruiken duidelijk graag houten constructies, want we vinden ze terug op de meeste trails. Ze worden gebruikt om bijvoorbeeld natte stroken te overbruggen of om de zwarte trails nog meer te voorzien van moeilijkheden, zoals op de foto hierboven.

Hou je van vliegen? Geen probleem!

Jump Area, Slopestyle Area, een zwarte trail met zeer (zeer) grote sprongen (ga eens kijken op de Sic58!), een mega luchtkussen om aan je trucs te werken: Mottolino heeft het allemaal …

Diep onder de indruk van de verscheidenheid en de kwaliteit van de trails, die bijzonder goed ontworpen en onderhouden zijn, verlaten we dit bikepark. Om er ten volle van te kunnen genieten, moet je echter een goed niveau van enduro of downhill hebben. Als dit niet het geval is of als je bijvoorbeeld je kinderen wilt laten kennismaken met mountainbiken in de bergen, dan moet je eerder naar de andere kant van het dal gaan!

Carosello 3000

We zijn nu op de top van de andere speeltuin aangeboden door Livigno: Carosello 3000, vernoemd naar de belangrijkste gondellift die het gebied bedient en waarmee je onmiddellijk 865 meter stijgt. In de zomer wordt ze aangevuld met twee andere gondelliften en een stoeltjeslift, die zich aan de andere kant van het “bikepark” bevinden.

Als we het woord “bikepark” tussen aanhalingstekens zetten, dan komt dat omdat we het liever hebben over een trailcentrum of een trailpark. De tracks zijn hier meestal veel vloeiender en toegankelijker dan in Mottolino.

Voordat je de trails op gaat, raden wij je aan een blik te werpen op het dal aan de andere kant, achter de berg. Het is de moeite waard om een omweg te maken. Over omwegen gesproken, daar komen we later nog op terug … Alles op zijn tijd!

Carosello 3000 biedt een prachtige route aan, genaamd “Tutti Frutti”, van ongeveer 50 kilometer lang, die het mogelijk maakt om de verschillende skiliften en bijna alle pistes van het gebied te ontdekken. De route begint met een lange blauwe trail, Coast to Coast, en vervolgens een lange rode trail, Roller Coaster, die de hoogtelijnen volgt. Een perfecte manier om op toeren te komen als je niet vertrouwd bent met mountainbiken in de bergen, met een level going crescendo – langzaam en vloeiend dan een beetje meer bochtig, steil en “technisch” – zonder ooit het gevoel te hebben in moeilijkheden te komen.

Nog steeds in dezelfde trend, maar een stapje hoger, is er de Bike Academy, een parcours van bijna 5 kilometer voorzien van verschillende attracties om de basistechnieken van het mountainbiken te leren: balans, drops, bochten, North Shore, rockgardens, sprongen, enz. Een heel leuke optie!

Een verblijf in Livigno kan als een safari zijn … De ezels, paarden, pony’s, koeien en geiten zijn bijzonder nieuwsgierig en soms zelfs erg aanhankelijk! We hebben ook herten en marmotten gekruist, maar die zijn wat verlegener, moeilijker te benaderen en te fotograferen.

Ondanks de zeer toegankelijke dimensie van Carosello 3000, kunnen de meer ervaren rijders er ook hun ding vinden. De Enduro is een natuurlijke en vrij toegankelijke zwarte trail (zelfs als je moet oppassen voor stukken met smeltende sneeuw!) .

… de tweede zwarte trail is daarentegen van een ander kaliber. The Bomb heeft nogal wat in petto! Vergeet het om snelheid te maken, de trail is bezaaid met rotsen en evenwichtsoefeningen die je zeker uit je comfortzone zullen halen. Gelukkig wordt het aan het eind een beetje rustiger, waar je zelfs weer wat flow kunt beleven.

Een kleine bijzonderheid van Carosello 3000 is dat de mountainbike trails en routes zich alleen op de bovenste helft van de berghelling bevinden.

Om terug te keren naar het dal zijn er geen 36 oplossingen: neem eerst de Blueberry Line, een mooie en vlotte trail waar we deze originele 360°-bocht, de Blueberry Eye, tegenkomen. Als je in een groep rijdt, kijk dan uit voor de timing!

Tot slot moet je de Panoramica nemen, een charmant pad dat gedeeld wordt met wandelaars en dat je terugbrengt naar het zuidelijke uiteinde van Livigno.

Vanaf hier kan je via de lange fietsroute door het dal gemakkelijk de Carosello 3000 skiliften bereiken, of het centrum van Livigno, 5 kilometer verderop.

Herinner je je de vallei nog die we enkele regels geleden hadden aangeraden om een blik in te werpen, net voordat je de trails van Carosello 3000 betreedt? Nou, hier is ze terug!

Dit is de andere manier om terug te keren naar Livigno vanaf Carosello 3000. Achter de berg naar beneden door het Val Federia, waar een singletrail van een paar kilometer in een gewoonweg uitzonderlijk landschap op je wacht.

Eenmaal bij de Agriturismo Federia, waar je een drankje en/of een hapje kunt nuttigen, hoef je alleen maar een breed pad bergafwaarts te volgen, dat vervolgens overgaat in een weg terug naar Livigno, dit keer via het noorden van de stad.

Maar ook …

In Livigno is het ook mogelijk om de officiële trails te verlaten en op avontuur te gaan om de nabijgelegen valleien en bergtoppen te verkennen. Het is natuurlijk meer fysiek dan een bikepark, maar je wordt vaak beloond met magische landschappen, zoals hier bij Crap de la Parè, een voorgebergte dat op 2393 meter boven de zeespiegel ligt en een indrukwekkend panoramisch uitzicht over de vallei biedt.

Links zie je de omvang van de stad Livigno …

… en aan de rechterkant, het erg lange meer van Livigno. Kunstmatig gevormd door de Punt dal Gall-dam in 1968.

Livigno is niet alleen een klein paradijs voor mountainbikers, het is ook een zeer populair gebied om op de weg te fietsen. We zijn er verschillende profrenners tegengekomen die in normale omstandigheden tijdens de maand juli op de wegen van de Tour de France vertoeven.

DH, enduro, trail, XC of koersfiets, het maakt niet uit, de dag eindigt sowieso met een passage aan de latteria voor een heerlijke romige gelato waarvan alleen de Italianen het geheim hebben.

Ciao Livigno !

Praktische informatie:

Toegang

Toegang met de auto vanuit Italië is alleen mogelijk via de Col di Foscagno, open zomer en winter. Reizigers uit Frankrijk of België worden meestal geadviseerd om door Zwitserland te reizen en de Munt La Schera tunnel te nemen, die is 3 kilometer lang en met afwisselend verkeer (in de zomer 15 minuten in de ene richting en 15 minuten in de andere). Voor de doortocht wordt een bedrag van 17 Zwitserse frank (16 euro) in rekening gebracht. De andere toegang via Zwitserland is vanuit het zuiden, via de Livigno pas, die alleen in de zomer geopend is.

Skiliften

De liften draaien tijdens het zomerseizoen van juni tot september (exacte data variëren). Elk van de bikeparks heeft zijn eigen pasjes, maar een algemene Livigno-pas is ook beschikbaar tegen een iets hogere prijs. Tel 33 euro/dag voor Mottolino, 36 euro/dag voor Carosello en 39 euro/dag voor de algemene pas die je toegang geeft tot beide sectoren. De tarieven worden voordeliger met de duur en zijn vooral interessant als je kiest voor een pas van twee dagen of meer.

Overnachten

Het resort heeft veel accommodaties, van hotelkamers tot appartementen, tegen vrij redelijke prijzen. Omdat de stad erg groot is, raden we je aan om niet te ver weg te gaan logeren, als je je alleen met de fiets wilt verplaatsen.

Eten en drinken

Er is geen tekort aan cafés, snackbars en restaurants, ook hier weer tegen een breed scala aan prijzen. Niet alleen in de stad, maar ook aan de voet van de skiliften en op grote hoogte en in de naburige valleien waar verschillende Agriturismo’s te vinden zijn. De Latteria Livigno, gelegen aan het fietspad op een steenworp afstand van het Livigno-meer, is een must voor een ijsje en om zuivelproducten zoals kaas, yoghurt en boter in te slaan.

Shopping

Er zijn veel winkels in Livigno en ze zijn vooral populair in het weekend. Fietswinkels, winkels met outdoor kledij, parfumerieën, kleine supermarkten, lokale producten, horloge- en sieradenwinkels, elektronica, er is echt iets voor elke smaak en elk budget.

Officiële websites

Officiële website van Livigno
Officiële website van Mottolino
Officiële website van Carosello 3000