Test nieuw | Chiru Veldt: zijn 32-inch wielen ook in gravel een echte (r)evolutie?

We hebben al herhaaldelijk gesproken over 32-inch wielen voor mountainbikes, onder andere in dit artikel. Niet om je te vertellen dat je absoluut moet veranderen (trouwens, niemand zal je daar ooit toe verplichten), maar om echte, eerlijke en met cijfers onderbouwde informatie te geven nadat we onze eigen 32-inch MTB hebben gebouwd en deze langdurig hebben getest om de voor- en nadelen tegen elkaar af te wegen. Vanuit diezelfde nieuwsgierigheid en de wil om kwalitatieve informatie te leveren, hebben we voor het eerst een 32-inch gravelbike uitgeprobeerd om te zien wat die grote wielen waard zijn voor deze andere vorm van offroad fietsen.

Het wielformaat van de huidige gravelbikes is immers geërfd van een standaard die is vastgelegd in de wielren- en mountainbikewereld, maar die is niet noodzakelijkerwijs het meest geschikt voor offroad-gebruik. Net zoals de 29-inch wielen de 26-inch wielen hebben vervangen – die destijds waren overgenomen van de beachcruisers waaruit de eerste mountainbikes ontstonden – heeft de gravelbike er misschien wel baat bij om zich los te maken van zijn historische wortels.

Op papier: de voor- en nadelen van 32 inch bij gravelbiken

Op papier zouden 32-inch wielen weleens nóg interessanter kunnen zijn en zich op een breder publiek kunnen richten dan bij het mountainbiken. Waarom? Hier zijn een paar redenen die pleiten voor dit wielformaat:

• De snelheid: waar men bij mountainbikegebruik kan merken dat de 32-inch wielen een beetje nadelig zijn bij het relanceren en dat ze behoorlijk wat kracht vereisen op steile hellingen en bij tempowisselingen, komen deze omstandigheden bij gravelen een stuk minder vaak voor. De hellingen zijn minder steil en over het algemeen liggen de snelheden hoger, waardoor de inertie eerder een bondgenoot dan een vijand is.

• De grip: net als bij het mountainbiken is een groter contactoppervlak hier een echt pluspunt. Zeker wanneer je geen vering hebt die helpt om de wielen zo veel mogelijk aan de grond genageld te houden. Wat betreft de tractie van het achterwiel en de zijwaartse grip in de bochten, zou 32-inch in principe een reëel voordeel moeten zijn.

• Het comfort: grotere wielen rollen gemakkelijker over obstakels heen, stoten minder snel tegen oneffenheden in het terrein en zorgen in theorie voor een betere demping van trillingen, en dus voor meer comfort.

• Veiligheid: grotere wielen, die minder tegen obstakels aanstoten, verkleinen het risico dat je abrupt tot stilstand wordt gebracht door een kuil of een grotere oneffenheid. Gezien het gebrek aan vering bij gravelbikes (of de zeer korte veerweg) en de snelheden die worden gehaald, kan dit al snel de grootste angst worden van liefhebbers van deze discipline.

Wat betreft de mogelijke nadelen, valt onder andere op:

• Het extra gewicht: er zijn geen wonderen, grotere wielen zijn per definitie zwaarder, net als de banden en zelfs het frame van de fiets. Je zult er dus mee moeten leren leven, of kiezen voor een hoger segment in het gamma om de gewichtstoename te compenseren met technologisch geavanceerdere componenten (houd er wel rekening mee dat zelfs de lichtste 32-inch fiets altijd zwaarder zal zijn dan een klassieke, zeer high-end gravelbike, hoewel dit verschil kan worden verkleind als je een goedgevulde portemonnee hebt).
• De limiet qua maat: hoewel lange fietsers blij zullen zijn dat ze eindelijk fietsen ter beschikking krijgen die beter op hun postuur zijn afgestemd, moeten we realistisch blijven: het zal heel ingewikkeld, zo niet onmogelijk zijn om logische 32-inch fietsen te maken in maat S. Volgens de algemene mening van de geraadpleegde experts ligt de redelijke grens bij maat M, voor fietsen die bedoeld zijn voor fietsers van minimaal 170 cm.
• De wendbaarheid: op papier zal een fiets met 32-inch wielen moeilijker te draaien, minder reactief en dus minder wendbaar zijn dan een model met klassieke wielen. Maar we hebben bij de mountainbike met de 29-inch in vergelijking met de 26-inch gezien dat het mogelijk is om met grote wielen een heel ander soort rijplezier te ervaren.
• De beschikbaarheid van onderdelen: dit is een klassiek fenomeen bij de introductie van nieuwe formaten; de beschikbaarheid van onderdelen is een flinke uitdaging. Maar in dit geval kunnen we dat al nuanceren, aangezien er al verschillende bandenmodellen beschikbaar zijn (of binnenkort worden) en ook het aanbod in wielen begint te komen. Kortom, het is nog even wachten op een aanbod dat net zo compleet is als dat van het huidige formaat, maar dit zou sneller moeten gaan dan bij de mountainbike, omdat het ontwerp van frames en voorvorken minder complex is.

Ten slotte is er nog de kwestie van de esthetiek van deze gigantische wielen, en de zeer persoonlijke beleving die iedereen zal hebben bij deze behoorlijk opvallende verandering in de lijnen van fietsen met het 32-inch formaat. Wat ons betreft vinden we het er best racy uitzien en is het totale ontwerp van deze Chiru Veldt zeer geslaagd. Als je de fiets in het echt ziet, wen je trouwens heel snel aan de algehele uitstraling van de machine. Sterker nog, je vindt al snel dat een klassieke gravelbike wel erg kleine wielen heeft en er een beetje vreemd uitziet als je die daarna weer terugziet.

Waar moet je op letten bij het ontwerpen van een goede 32-inch gravelbike?

Naast de theoretische voor- en nadelen van het formaat is het ontwerp van de fiets zelf van kapitaal belang. Er moet aan een aantal onmisbare basisingrediënten worden voldaan om het recept voor een goede 32-inch gravelbike te doen slagen. Pierre-Arnaud Le Magnan, de baas van het fietsenmerk Chiru, legt ons uit hoe hij de titanium Veldt in 32-inch heeft ontworpen die dit artikel illustreert en die wij hebben kunnen testen.

“Het eerste punt dat me belangrijk lijkt om te behouden bij een 32-inch, is de korte liggende achtervork. Die zorgt ervoor dat de fiets heel levendig blijft bij het trappen en het relanceren, en dat hij bovendien wendbaar blijft”, legt onze man uit.

Concreet brengt dit enkele technische uitdagingen met zich mee. Pierre-Arnaud heeft daarom een specifiek, 3D-geprint onderdeel ontwikkeld dat de trapas en de aanzet van de liggende achtervork combineert. Dit optimaliseert de vorm en maakt het mogelijk om een korte achtervork te combineren met voldoende bandenspeling én ruimte voor een groot kettingblad van maximaal 46 tanden.

“Het lijkt misschien paradoxaal, maar als we willen dat de fietser zich meteen helemaal thuis voelt, moeten we de hele geometrie van de fiets herzien. We gaan de voorkant iets verlengen en een kortere stuurpen monteren om ‘toe overlap’ (waarbij de voorkant van de voet in bochten de voorband raakt) te voorkomen. Daarnaast verlagen we de trapas om dezelfde hoogte te behouden als die van een gravelbike met klassieke wielen. Anders ligt het zwaartepunt veel te hoog en zal het rijgedrag van de fiets niet goed zijn”, voegt Pierre-Arnaud eraan toe.

Hetzelfde geldt voor de voorvork, waarvan de hoogte zo veel mogelijk is beperkt, terwijl er toch voldoende ruimte is overgebleven voor de montage van brede banden (tot 2.4″). Hier is de vork uitgevoerd in titanium, zodat het rijgedrag perfect aansluit bij de rest van het frame.

“Bij een 32-inch model mag je ook de stijfheid niet uit het oog verliezen. Daarom hebben we de buizen zo bewerkt dat de zijdelingse flexibiliteit wordt beperkt, terwijl er voldoende verticale vervorming mogelijk blijft voor het comfort – je kunt immers niet alles afschuiven op de grote wielen. Dit neemt absoluut niet weg dat bij het ontwerpen van het frame de demping van trillingen een centraal aandachtspunt moet blijven. Bij de Veldt zijn de vormen van de buizen dan ook zeer specifiek bewerkt met behulp van verschillende technieken (variabele wanddiktes, 3D-printen, enz.).”

Wat betreft de wielen heeft Chiru gekozen voor de Boost-standaard (overgenomen uit het mountainbiken) met een inbouwbreedte van 148 mm voor de achternaaf en 110 mm voor de voornaaf. “Dit eerste presentatiemodel is uitgerust met vrij specifieke wielsets met vaste spaken, maar bij klassiekere spaakwielen zorgt dit ervoor dat de naafflenzen verder uit elkaar staan, wat de stijfheid van de wielen ten goede komt. Aan de achterzijde maakt de bredere Boost-naaf het ook mogelijk om de liggende achtervork te verkorten. Dit is naar mijn mening het beste formaat voor gravel, vooral omdat er door de standaard in het mountainbiken heel veel onderdelen beschikbaar zijn.”

Wat het gewicht betreft, weegt de Chiru Veldt uit ons artikel 9,2 kg inclusief bidonhouder, Bike Ahead-spaakwielen en Maxxis Aspen ST-banden in de maat 32×2.25″.

Het losse frame is vanaf nu verkrijgbaar voor € 3.085, en de titanium voorvork kost € 825. Binnenkort wordt er ook een voordeligere carbon voorvork aangeboden, evenals wielen met lage en hoge velgen die zijn ontwikkeld in samenwerking met het Nederlandse merk 9th Wave.

Chiru Veldt 32-inch: de eerste test

Na de theorie en de terechte vragen over het uiterlijk en de omvang van deze gigantische wielen, is het nu tijd voor de praktijk. We hebben de kans gekregen om een eerste testrit te maken met de Chiru Veldt 32-inch op onze vertrouwde paden rond Luik. Dit is dus overduidelijk geen duurtest zoals we die bij Vojo gewend zijn, maar een zeer leerzame eerste kennismaking op een parcours dat we vanbinnen en vanbuiten kennen. Hierdoor kunnen we nu al een aantal interessante conclusies trekken.

Een eerste korte test, die des te leerzamer was omdat Pierre-Arnaud Le Magnan ook een Chiru Allure met een klassieke wielmaat had meegenomen, waardoor we tijdens verschillende korte rondjes van de ene fiets op de andere konden overstappen.

De eerste aangename verrassing is dat je al heel snel gewend raakt aan de grotere wielen. Eenmaal aan het stuur vergeet je de wielmaat al gauw als je niet naar de fiets kijkt en jezelf puur focust op het rijgevoel. Afgezien van het stuur, dat naar onze smaak veel te smal is (380 mm, terwijl we 420 mm hadden geprefereerd), voelt de rest heel natuurlijk aan. Je hebt noch het gevoel dat je ‘hoog te paard’ zit (met dank aan de gecorrigeerde hoogte van de trapas), noch dat je op een soort onbestuurbare ‘hoge bi’ rijdt.

Zodra je echter bij de eerste obstakels en op een ruige ondergrond komt, voel je duidelijk het verschil. Je hebt de indruk dat je niet meer wordt afgeremd door wortels of grote stenen. De fiets behoudt zijn snelheid met een verbijsterend gemak. Let wel, we hebben het hier niet over pure verticale demping – een rol die nog altijd is weggelegd voor de vervorming van het titanium frame of een eventuele vering – maar eerder over een soort horizontale demping. Je hebt het gevoel over de schokken heen te vliegen.

Als je opeenvolgend hetzelfde rondje rijdt met de klassieke gravelbike en deze 32-inch, komt het grootste verschil niet zozeer naar voren op het vlak van absoluut comfort, maar wel op dat van pure efficiëntie. Het is dit vermogen om snelheid vast te houden, ongeacht het reliëf, dat het meest indrukwekkend blijkt. Wanneer het terrein ruw en slopend wordt, strijkt de fiets letterlijk alles op zijn pad glad.

In de bochten toont de Chiru zich eveneens aanzienlijk veiliger. Nu had ons testmodel weliswaar niet dezelfde banden als onze referentiefiets met klassieke wielen, maar de fysica van grote wielen spreekt voor zich: je voelt duidelijk dat je de fiets gemakkelijker plat kunt leggen. De grip in lange bochten wordt een stuk voorspelbaarder, progressiever en geruststellender.

Dit opmerkelijke gevoel van grip is tijdens het accelereren net zo goed voelbaar bij het achterwiel. Bij het aanzetten op de pedalen zijn de acceleraties een fractie minder levendig en net iets minder direct dan bij klassieke wielen, wat te wijten is aan de grotere inertie. Maar je wint er enorm veel mee aan algehele efficiëntie: het wiel stuitert nooit en verliest geen grip. Het vermogen wordt perfect op de grond overgebracht, vooral wanneer de ondergrond los of grillig is. Krachtige rijders zullen dit waarderen, maar vedergewichten en rijders met een klein postuur missen daarentegen misschien de klassieke wielen (die waarschijnlijk behouden blijven voor de kleinere maten, zoals XS en S, en zullen samenleven met de 32 in maat M).

In de modder of op trails met een precaire grip (zand, losliggend fijn grind) is het contactoppervlak met de grond zo groot dat het bijna niet nodig is om over grote noppen te beschikken om efficiënt te zijn. Zelfs wanneer de boel logischerwijs zou moeten wegglijden, merk je dat de fiets zonder verpinken grip blijft houden. Dus ja, we reden met brede Maxxis-banden (2.25″), maar een paar wielomwentelingen met de Schwalbe G-One RS- en RX-banden lieten ons zien dat we deze indruk vooral te danken hebben aan de 32-inch wielen, en slechts in zeer beperkte mate aan het type band dat we voor de test gebruikten.

Hoe zit het met de wendbaarheid in de bochten? Dat is vaak het punt waar men dergelijke grote wielen op de proef stelt. Welnu, op krappe singletracks moeten we vaststellen dat de wendbaarheid zeer goed blijft. Dit is hier te danken aan een bijzonder goed doordachte geometrie van Chiru, die de wielmaat compenseert. De wielmaat voelde voor ons absoluut niet aan als een handicap tijdens snelle richtingveranderingen. Ons testmodel was uitgerust met een bijzonder smal stuur (380 mm), en toch hadden we geen enkele moeite om de fiets te laten draaien en de opeenvolgende korte bochten aan elkaar te rijgen. En dat met een brede glimlach op ons gezicht!

Tot slot is er nog een laatste punt dat een diepe indruk op ons heeft gemaakt: het gevoel van veiligheid aan het stuur. Dit is werkelijk uitzonderlijk en een enorme verbetering ten opzichte van een klassieke gravelbike. Kort gezegd: je bent niet meer bang. Zodra je een gat, een uitstekende wortel of een losliggende steen ziet, weet je dat je die indien nodig kunt ontwijken. Maar je weet ook – en dat is het belangrijkste – dat als je er wel doorheen of overheen rijdt, het risico op een valpartij of een flinke klap in je stuur of zadel minimaal is.

Je stuurt met veel ontspanning en zonder twijfel, maar met een geduchte efficiëntie. Omdat je je zo veilig voelt, laat je in de afdalingen de remmen los. En zodra een afdaling een beetje technisch of hobbelig wordt, laat deze Chiru met 32-inch wielen echt weinig heel van zijn concurrenten met 700c-wielen.

Verdict

We steken het niet onder stoelen of banken: deze eerste test van een 32-inch gravelbike was zéér overtuigend! De Chiru Veldt is niet alleen goed ontworpen, maar het 32-inch formaat heeft ons nog meer enthousiast gemaakt dan we hadden kunnen vermoeden. De nadelen die je bij een mountainbike ervaart, vallen bij een gravelbike grotendeels weg, simpelweg omdat de discipline anders is. Steile hellingen en felle acceleraties komen van nature minder voor bij gravelen dan bij mountainbiken; dat geldt ook voor de trails waarop je rijdt en voor het verwachte gedrag van een gravelbike in de afdaling. Dit zijn allemaal redenen waarom we durven te stellen dat, voor iedereen die langer is dan 170/175 cm, het 32-inch formaat in de praktijk vrijwel alleen maar voordelen biedt ten opzichte van het van de racefiets geërfde 700c-formaat.

Natuurlijk, dit is pas het begin en we moeten voorzichtig blijven, maar vergeleken met de komst van de 29-inch wielen bij de mountainbike, lijkt de techniek nu al veel beter klaar te zijn om de 32-inch te verwelkomen, vooral bij gravelbikes. Er zijn nog niet veel banden, wielen of frames beschikbaar, maar we hebben een voorgevoel dat dit eraan zit te komen.

Kom op, we durven een weddenschap aan: het zal nog wel even duren voordat de 32-inch doorbreekt bij de mountainbikes, en het zal daar misschien niet de overhand krijgen. Maar bij gravelbikes voorspellen we een ware vloedgolf aan 32-inch wielen, omdat dit formaat zo passend en natuurlijk aanvoelt voor deze discipline. Het enige mogelijke obstakel? Dat de UCI zich ermee bemoeit en grote wielen verbiedt. Maar persoonlijk kan ons dat niet schelen, en de bestelbon voor een Veldt-frame is al getekend, zo overtuigend was deze eerste test.

Meer info over de Chiru Veldt 32:  www.chirubikes.com